Zelfsturende teams: “Je moet erin geloven en vertrouwen hebben”

Een kleurrijke ruimte met planten en wel 1.000 verschillende potten. Midden in de ruimte siert een groene glijbaan. Een inspirerende ruimte. Hier werk je met plezier. In het onlangs heropende Green Event Centre van Bunnik Plants in Bleiswijk vond tijdens Oostlanddag 2017 de workshop ‘Transformatie naar zelfsturende teams’ plaats.

Tekst: Chantal van der Elst, Elstar communicatie

Thomas Bunnik (32) vertelt dat hij samen met zijn neef Dennis, als derde generatie, verantwoordelijk is voor Bunnik Plants. “We doen bij Bunnik twee dingen: plantjes maken en potjes verkopen.” Het duurzame bedrijf produceert 600.000 planten per week. Een aantal jaren geleden is ervoor gekozen om te werken met zelfsturende teams. Er is geen directie meer. Experts geven er hun mening en collega’s mogen meestemmen.

Thomas ontdekte drie jaar geleden dat de productielijn slimmer, beter en goedkoper kon. Na een kosten-batenanalyse werd een machine gekocht die planten schoonmaakt. “Zo trots als ik was zou ik zelf zorgen voor een mooie plek. Wat bleek, het was niet de meest handige plek voor de mensen op de werkvloer.” Dat was de eerste les die Thomas leerde. De mensen op de vloer kunnen zelf beter meebeslissen.

Duidelijke keuze maken
“Bij succes kan je uitbreiden naar meerdere locaties. Je kan er dan niet altijd fysiek zijn met als gevolg dat je de grip kwijtraakt.” Daar kun je volgens Thomas twee dingen tegen doen: of professionaliseren door het aannemen van talent, duidelijke lijnen, salarissen verhogen en veel controle. Of andersom: geen leiders, geen managers, geen beleid, geen processen, alles in handen van de mensen op de locatie. “Beide systemen werken, maar je moet kiezen. Het kan niet half, dat werkt verwarrend.”

“Werken met een zelfsturend team werkt bij 100% vertrouwen, als je kennis en informatie naar de beslisser trekt en als je succes deelt”, benadrukt Thomas. “Zo geven we nu bijvoorbeeld geen dinerbonnen meer. We laten de mensen zelf kiezen waar ze willen eten en zien de nota wel. Iedereen mag alles weten, kosten, baten, verlies etc. En we delen de winst.”

Next Level ondernemerschap
Er zijn grote misverstanden over zelfsturende teams. Er wordt gedacht dat er altijd concessies gedaan moet worden, dat er veel lange vergaderingen zijn en dat er geen leiderschap is. Thomas: “Hier hebben we niet één leider. De persoon met het beste idee op een bepaald vlak stuurt. Iedereen kan beslissingen nemen, als je elkaar maar als volwassenen benaderd.”

Bij Bunnik Plants vraagt iedereen advies aan betrokkenen. Zo werd er eens gevraagd of er een hond mee naar kantoor mocht. De verantwoordelijkheid is toen bij die persoon neergelegd. Er moest advies gevraagd worden aan de collega’s en na acht keer tegen en twee keer voor, heeft de medewerker zelf besloten de hond niet mee te nemen. Thomas: ”Wij dachten in het begin dat het aanschaffen van dezelfde heftrucks voordelig is. Door iedereen zijn eigen machine uit te laten zoeken zien we dat er veel meer kan en dat is ook wat waard.“

Transitie
“De eerste generatie heeft het bedrijf groot gemaakt en dat hebben ze goed gedaan. We leven nu alleen in een andere tijd. Transitie van de ene naar de andere cultuur doe je niet zomaar. Je moet erin geloven en vertrouwen hebben. Van begin af aan moet je transparant zijn, mensen echt laten beslissen en de winst delen met elkaar. Het is veel herhalen en op sommige vlakken moet je expertise in huis halen”, aldus Thomas.

Bunnik heeft nog niet een volledig zelfsturend team. De droom van Thomas is dat iedereen zijn eigen salaris bepaalt. Door middel van 360 graden feedback geven de mensen nu wel al aan of kernwaarden van collega’s kloppen. Als je wilt veranderen kan het besproken worden, maar dat hoeft niet.

“Het voelt goed wat we aan het doen zijn.”
“Als ik over een afdeling loop voel ik dat er hier een positieve vibe hangt”, zegt Thomas. “Het gaat te vaak niet goed binnen veel bedrijven. Er wordt te hard gewerkt en toch worden er fouten gemaakt en worden mensen boos. Wij kunnen er iets moois van maken met elkaar, op een leuke manier, zodat iedereen gezellig thuiskomt. Stel dat we er over zoveel jaar achter komen dat het niet zo’n handige zet was die zelfsturende teams, dan hebben we het in ieder geval leuk gehad.”

Foto’s

Foto’s: Cok van den Berg, www.cokvandenberg.nl

Vertel het verder…

Volg Oostlanddag:

Meld u aan voor onze nieuwsbrief